มารยาทการเข้าแถว: ทำไมคนญี่ปุ่นถึงให้ความสำคัญกับความเป็นระเบียบ
ทำไมถึงอยากเขียนบล็อกนี้ เรื่องนี้เกิดขึ้นที่ร้านขายของที่ระลึกในย่านท่องเที่ยวที่คนพลุกพล่าน มีคนญี่ปุ่นอยู่บ้างแต่น้อยมาก ส่วนใหญ่เป็นนักท่องเที่ยวต่างชาติ ทุกคนดูเหมือนจะรู้จักธรรมเนียมการต่อแถวที่แคชเชียร์ แต่แล้วก็เกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน มีคนที่ชำระเงินไปแล้วเดินกลับมาพร้อมใบเสร็จ บอกว่าคิดว่ามีข้อผิดพลาด เขาเดินเข้ามาตรงแคชเชียร์พอดีตอนที่ถึงคิวของฉัน เพื่อถามเรื่องนี้ ฉันจำเขาได้ เขาอยู่หน้าฉันสองคน และเขาพูดว่า “sorry” ฉันก็เลยยอมให้เขาไปก่อน เรื่องแบบนี้มันเกิดขึ้นได้ แล้วก็เกิดเรื่องที่สองขึ้นมาอีก มีผู้หญิงเอเชียคนหนึ่งมาต่อแถวหลังจากคนที่มาถามเรื่องใบเสร็จ ฉันนึกว่าเธอก็มาเรื่องใบเสร็จเหมือนกัน เลยรอต่อ คิดว่าถ้าจำเป็นก็ให้เธอไปก่อนได้ แต่พอคนที่มาตรวจใบเสร็จเสร็จแล้วเดินไป แคชเชียร์เริ่มสแกนของของฉัน ทันใดนั้นมีเสียงพูดขึ้นมาว่า “ขอโทษนะ ถัดไปต้องเป็นฉัน ฉันต่อแถวอยู่” มันคือผู้หญิงคนนั้นเอง เธออธิบายว่าอยากซื้อสินค้าเฉพาะของร้านนี้ ความคิดแรกของฉันคือ ถ้าอย่างนั้นก็ต่อแถวรอคิวตัวเองสิ แต่หาคำภาษาอังกฤษไม่ทันและรู้สึกสับสนมาก ในญี่ปุ่น สิ่งที่เกิดขึ้นนั้นถือว่าเป็นการแซงคิว และเป็นเรื่องที่คนมองไม่ดีอย่างจริงจัง ต้องพูดตรงๆ ว่าตอนนั้นฉันมองเธอว่าเป็นคนที่ทำลายความเป็นระเบียบของสังคม และไม่อยากให้ใครมาเชื่อมโยงว่าฉันเกี่ยวข้องกับพฤติกรรมแบบนั้น แต่พอใจเย็นลง ฉันก็เริ่มคิดต่างออกไป แน่นอน สิ่งที่ถือว่าเป็นเรื่องปกติย่อมแตกต่างกันไปตามแต่ละประเทศ บางทีในประเทศของเธอ คนที่อยู่ใกล้แคชเชียร์ที่สุดจะได้รับสิทธิ์ก่อน บางทีการก้าวเข้ามาอย่างรวดเร็วก็เป็นเรื่องปกติของที่นั่น แต่ในญี่ปุ่น กฎคือหนึ่งแถวต่อหนึ่งแคชเชียร์ และการแซงคิวแม้จะไม่ตั้งใจก็ทิ้งความประทับใจที่ไม่ดีไว้ให้กับทุกคนรอบข้าง นั่นแหละที่ทำให้อยากเขียนเรื่องนี้ขึ้นมา นี่เป็นแค่มุมมองของคนคนหนึ่ง ไม่ได้อ้างว่าพูดแทนคนญี่ปุ่นทุกคน แต่ในฐานะผู้ใหญ่ญี่ปุ่นคนหนึ่งที่ใช้ชีวิตที่นี่มานานพอจะมีความคิดเห็น รู้สึกว่ามันคุ้มที่จะเขียนออกมา แค่ความเห็นส่วนตัว ฉันจะเขียนบล็อกนี้ต่อไป แต่อยากพูดตรงๆ ว่าทุกอย่างที่เขียนเป็นความเห็นส่วนตัว โตขึ้นในญี่ปุ่น ฉันผ่านการศึกษาด้านศีลธรรมมาตรฐานที่สอนซ้ำๆ ว่า “อย่าสร้างความลำบากให้ผู้อื่น” สิ่งนั้นหล่อหลอมวิธีมองโลกของฉัน และฉันก็ตระหนักดี คนญี่ปุ่นคนอื่นอาจรู้สึกต่างออกไปกับเรื่องเหล่านี้ และจริงๆ แล้วก็เป็นแบบนั้นทุกที่ ไม่ใช่แค่ญี่ปุ่น บางคนรู้สึกว่าตัวเองไม่เข้ากับบรรทัดฐานของวัฒนธรรมตัวเอง คำอย่าง “สามัญสำนึก” หรือ “ปกติ” ล้วนสะท้อนค่านิยมของแต่ละคนเท่านั้น ...